Franchise

22 augustus 2022

De eerste klap is niet altijd een daalder waard

Franchise

Jan-Willem Kolenbrander

Komt de franchisenemer of de franchisegever zijn verplichtingen uit hoofde van de franchiseovereenkomst niet na dan schiet deze partij tekort. De andere partij kan dan tot ontbinding van de overeenkomst overgaan. Is de franchisenemer of franchisegever echter van mening dat die ontbinding onterecht is dan kan hij zelf tot ontbinding van de franchiseovereenkomst overgaan. Achteraf zal dan bepaald moeten worden welke ontbinding van de overeenkomst rechtsgeldig is en dan blijkt dat de eerste klap niet altijd een daalder waard is.

Casus

In dat kader kan verwezen worden naar een kwestie bij de rechtbank Limburg (ECLI:NL:RBLIM:2022:5225klik hier voor het volledige vonnis). Een franchisenemer had een franchiseovereenkomst gesloten met een franchisegever voor een periode van 5 jaar. Ruim voor de afloop van deze overeenkomst gaf de franchisenemer aan deze te willen beëindigen omdat hij naar eigen zeggen geen voordeel had van de franchise. Ook zou de franchisegever niet voldoen aan haar verplichtingen richting de franchisenemer. De franchisenemer gaf de franchisegever dan ook twee maanden de tijd om alsnog de (vermeende) tekortkomingen te verhelpen. In de tussentijd schortte de franchisenemer de betaling van de franchise fee op.

Nadat de franchisenemer drie termijnen aan franchise fee onbetaald had gelaten, ontbond de franchisegever de franchiseovereenkomst. Ook maakte de franchisegever aanspraak op betaling van alle franchise fee tot en met het einde van de contractuele looptijd van de franchiseovereenkomst. Dat deed zij op basis van een regeling in de franchiseovereenkomst die (feitelijk) bepaalde dat de franchisegever het recht had de overeenkomst buitengerechtelijk te ontbinden als er vier termijnen aan franchise fee onbetaald waren gelaten door de franchisenemer. In het geval van ontbinding wegens betalingsachterstanden mocht de franchisegever als boete ook alle franchise fee vorderen tot het einde van de contractuele looptijd, ondanks dat het contract dus voortijdig werd ontbonden.

Maar drie termijnen franchise fee onbetaald laten is niet hetzelfde als vier termijnen onbetaald laten. De franchisegever ontbond dus eigenlijk (te) snel de overeenkomst. Een dag later ontbond de franchisenemer zelf de franchiseovereenkomst op grond van de eerdergenoemde (vermeende) tekortkomingen aan de zijde van de franchisegever.

Rechtszaak

In de gerechtelijke procedure die hierop volgde, stond onder meer ter discussie welke partij rechtsgeldig de franchiseovereenkomst had ontbonden. Was dat de franchisegever of de franchisenemer?

Aldus de rechter was er ten tijde van de ontbinding van de franchiseovereenkomst door de franchisegever geen sprake van een betalingsachterstand van vier termijnen. De ontbinding door de franchisegever op die grond is dus niet rechtsgeldig geweest.

Hoewel een onterechte ontbinding van de franchiseovereenkomst door de ene partij in beginsel automatisch de ontbinding rechtvaardigt door de andere partij blijkt deze zaak vervolgens een ietwat andere route op te gaan. Wellicht aangezien de franchisenemer diens ontbinding niet had gebaseerd op de eerdere (onterechte) ontbinding door de franchisegever, maar kennelijk alleen op voornoemde (vermeende) tekortkomingen. De (onterechte) ontbinding van de franchisegever speelt dan kennelijk geen enkele rol bij de beoordeling van de rechtsgeldigheid van de ontbinding van de franchiseovereenkomst door de franchisenemer.

De rechter dient dan ook alleen te beoordelen of er inderdaad sprake is geweest van tekortkomingen aan de zijde van de franchisegever. Die blijken er volgens de rechtbank niet te zijn, dus ook de ontbinding van de franchisegever is niet rechtsgeldig.

Dus zowel de ontbinding van de franchiseovereenkomst door de franchisegever als door de franchisenemer blijken achteraf helemaal niet rechtsgeldig te zijn en de franchiseovereenkomst is dus nooit komen te eindigen. Wel spreekt de rechter zelf de ontbinding van de franchiseovereenkomst uit op verzoek van de franchisegever omdat de franchisenemer op het moment van het wijzen van vonnis sinds lange tijd de franchise fee niet meer betaalde. Ook moet de franchisenemer de gevorderde franchise fee voldoen terwijl in essentie de franchisegever op onterechte gronden de franchiseovereenkomst had ontbonden.

Kortom

Bij het ontbinden van een overeenkomst is de eerste klap niet altijd een daalder waard. In voornoemde kwestie bleek zelfs de tweede klap geen daalder waard te zijn. Het onderstreept dat het bijzonder belangrijk is om – voordat een partij de ontbinding van een overeenkomst inroept – te inventariseren of wel aan alle vereisten is voldaan en op welke gronden er wordt ontbonden. Wordt er immers ten onrechte ontbonden, of op de verkeerde gronden, dan kunnen de gevolgen aanzienlijk zijn.

Jan-Willem Kolenbrander

Advocaat franchise en commerciële contracten

Laatste nieuws

Franchise

Geen beroep op standstill-periode voor overeenkomsten van voor 1 januari 2021

In de Wet franchise is geregeld dat een kandidaat-franchisenemer ten minste vier weken de tijd moet krijgen om de van de franchisegever verkregen informatie te kunnen beoordelen. Tijdens deze zogenoemde standstill-periode mag de franchisegever geen franchiseovereenkomst sluiten met de kandidaat. Maar vanaf wanneer is de standstill-periode een wettelijke verplichting geworden voor franchisegevers?

29 augustus 2022

Meer hierover

Franchise

Google Bedrijfsprofiel valt bij overname niet automatisch onder goodwill

Online zichtbaarheid is voor de meeste ondernemers van groot belang. Veel ondernemers maken daarom gebruik van tools om via het internet hun onderneming aan te kunnen prijzen en de vindbaarheid te vergroten. Bij de verkoop van de onderneming is het van belang om duidelijke afspraken te maken over het (verdere) gebruik van dergelijke tools. Zoals in het geval van een koper van een restaurant die meende dat hij vanwege de aanschaf van de goodwill ook rechthebbende was geworden op het Google-bedrijfsprofiel van het betreffende restaurant. Maar valt een Google-bedrijfsprofiel wel onder de overgedragen goodwill?

8 augustus 2022

Meer hierover

Arbeidsrecht

De vernieuwde ‘Wet transparante en voorspelbare arbeidsvoorwaarden’ leidt tot gewijzigde verplichtingen voor werkgevers

Per 1 augustus 2022 treedt de ‘Wet transparante en voorspelbare arbeidsvoorwaarden’ (Wtva) in werking. HJF Advocaten vertelt u wat er precies verandert en welke maatregelen werkgevers dienen te nemen.

22 juli 2022

Meer hierover